bigos - mój pamiętnik, wspomnienia, uczucia, przeżycia ...
Znalazem w necie tak oto stronk, http://www.podkarpackiesmaki.pl/pl/ prowadzon przez rzeszowskie Stowarzyszenie Pro Carpathia, i zainspirowany jej ‼smakowitym” tytuem zakadam wtek ‼Smaki Podkarpackiej kuchni”, z nadziej na popraw humoru wszystkim forumowiczom. Bowiem nic tak nie poprawia samopoczucia, jak dobre jado :-P
A powaniej, chciabym abymy w tym wtku podjli temat kuchni regionalnej Podkarpacia. Nie ograniczam si do Bieszczadw, bo nie wiem, czy mona mwi o kuchni bieszczadzkiej, – jako takiej. Wielowiekowe przenikanie si rnych kultur w tym regionie spowodowao, e wiele tradycyjnych obrzdw, witecznych zwyczajw, przepisw, receptur stao si wasnoci caego regionu.
Tradycyjne proste potrawy i przysmaki - choby takie jak kutia (ktrej ju powicono na forum odrbny wtek), przenikny do wsplnej tradycji kulinarnej i obecnie stanowi jej trway element.
Sam zetknem si w dziecistwie z rnymi akcentami kultury i tradycji emkowskiej. I tymi z dnia codziennego i witecznymi. A poniewa moi Rodzice byli czasem zapraszani przez naszych ssiadw - emkw, std miaem okazj kosztowa tych specjaw w oryginalnym wydaniu. ur z ziemniakami – (ale podawany w specjalny sposb, bo ziemniaki byy pure, uklepane na talerzu i okraszone duszon cebulk i skwarkami), zupy, jakie zacierki, zalewajki, ziemniaki z malank, czy dania z duszonymi grzybami.
Jako dziecko chyba najbardziej lubiem wanie ten czas przygotowa przedwitecznych. Pamitam te, e w tamtych czasach moi rodzice samodzielnie wdzili szynk, boczek, kiebasy i piekli zajca. Wyjazd do dziadkw, na wie, tradycyjna polska wigilia, z sianem pod obrusem, prawdziw choink ze wieczkami i przy lampach naftowych, migotliwe wiato wiec i cienie rzucane na ciany – to bya prawdziwa magia.
Chciabym, aby oprcz opisu ciekawych zwyczajw kulinarnych czy witecznych znalazy si tu rwnie konkretne przepisy. Powoli zbliaj si wita, ale wczeniej, tradycyjnie czas wielkich przygotowa. Moe warto wymieni si jakimi przepisami i urozmaici wigilijny st ciekaw potraw z Podkarpacia i nie tylko…..
Zapraszam, … moe si przyjmie … :-P
PS: dopiero obecnie, przegldajc rne serwisy (np. beskid-niski.pl) i czytajc o kulturze emkowskiej, zwrciem uwag, jak wiele z ich zwyczajw i obrzdw rozpowszechnio si na caym Podkarpaciu, a ktre jeszcze do niedawna sam uwaaem za wywodzce si z polskiej tradycji.
zapomniaem dopisa...
Na stronie gwnej serwisu podkarpackiesmaki (w prawym dolnym rogu) jest menu "Podkarpackie przepisy lokalne". Z tego co si zorientowaem, przynajmniej cz z nich to autentyczne tradycyjne potrawy kuchni emkowskiej.
Warto si zapozna. Smacznego
Zbyszek onegdaj napisa :
Podkarpacka kuchnia ???
co to jest? wspczesny mix soljanki i pizzy ?
Tylko odwoywanie si do dawnych regionalizmw daje szanse na co oryginalnego.
polecam histori czyli dyskusj tu
http://forum.bieszczady.info.pl/showthread.php?t=1745
Zbyszek onegdaj napisa :
Podkarpacka kuchnia ???
co to jest? wspczesny mix soljanki i pizzy ?
Tylko odwoywanie si do dawnych regionalizmw daje szanse na co oryginalnego.
polecam histori czyli dyskusj tu
http://forum.bieszczady.info.pl/showthread.php?t=1745 Przepraszam, ale mnie nie chodzio po raz kolejny o bieszczadzkie knajpy i ich ofert, lecz o tradycje kulinarn kultywowan w kuchni domowej. A zapewniam Ci, e jest tego sporo.
Znacie przepyszne gobki z ziemniakami?Robia je moja Kresowa Babcia!
nie wiem co komu.. ale mnie najbardziej razowe pierogi z kasz gryczan i kotlety z kapusty kiszonej... cudo.. do tego kompot z suszonych jabek.. albo takich pysznych z piwniczki, co to miaa 0 stopni zawsze i si miesicami nic nie psuje ... mniam...
moja mama robi gobki z ziemniakami...pieroki z soczewic...i inne takie pysznoci :-)
a na niadanie - maczanka :-)
moja mama robi gobki z ziemniakami...pieroki z soczewic...i inne takie pysznoci :-)
a na niadanie - maczanka :-) Wanie ... maczanka, skd znam t nazw. Chyba nawet kiedy dawno prbowaem, ale za chiny nie mog skojarzy co i jak?
to taki jakby (ale tylko jakby) budy z mleka i jajka podawany na gorco i polany roztopionym masekiem. Najlepiej smakuje bez uycia sztucw - macza si chlebek w maczance i ju! :-) polecam
..to moja babcia dodawaa puree (tak to si teraz nazywa) do tej maczanki.. i byo fakt.. przepyszne
W takim razie polecam skorzysta z usug Agaty Rodzynki (to nie bd) .Piecze ona wymienity chleb,lepi pierogi i wogle mid w gbie. Wyjedajc z Bieszczadw mona si obficie u niej zaopatrzy i zabra ze sob smak Bieszczadw .Nr telefonu :501798713. Jedynym mankamentem ,ktry trzeba uwzgdni jest to ,e mieszka w Skorodnem a tam nie ma zasigu wic najlepiej zadzwonic wczeniej i nagra si na sekretark lub wybra si do niej osobicie. Polecam te wdliny z firmy Pek-Jan w Czarnej przy drodze do cerkwi jest sklep firmowy.
ale, e ziemniaki? na wierzch czy jak?
(to zapytanie do Trzykropka)
..mieszane na papke z t ca maczajk.....
a chlib dobry te u Kaki i Leszka w Smolniku...
.......a na niadanie - maczanka :-) Na stronie internetowej ktrej adres podaem w pierwszym pocie znalazem przepis - a jake - na maczank. Oto i on.
Zupa z chleba - maczanka
Skadniki: 6 grubych kromek czerstwego razowego, 4 dorodne zbki czosnku, 2,5 litra wody, 2 yki smalcu domowego ze skwarkami, sl, pieprz zioowy, przyprawa do zup
Wykonanie: Zagotowa wod z dodatkiem smalcu, doda do niej roztarty z sol czosnek i przyprawi zup. Przed podaniem doda pokrojony w kostk chleb. Poprawimy smak tej lekkiej zupki, dodajc do niej troch roztartego majeranku lub posiekanej zieleniny. Znana jest rwnie maczanka jedzona bez yki. Mleko zagszczano mk, dodawano do tego rozmcone jajko i posypywano zrumienion cebul. Mas gstoci mietany wylewano na talerze i maczano grubo pokrojone kromki chleba.
Przepis: Krystyna Mastyka, Dukla (Beskid Dukielski)
Nie wiem jak to si ma do przepisu Twojej Mamy, ale wsplne akcenty da si zauway.
Ja natomiast jako dzieciak czasem jadem takie c:
Zupa mleczna - staranka http://www.podkarpackiesmaki.pl/szab...ico/spacer.gif
Skadniki: 2 litry mleka, p kg mki, 1 jajko, p szklanki wody, p yki soli
Wykonanie: 2 litry mleka zagotowa. Z 150-200 g mki zagnie z wod z jajkiem na ciasto i palcami odszczypywa z niego malekie kawaki, rzuca je na kipice mleko. Gdy jeszcze kipi doda odrobin soli, cukru do smaku, masa.
Przepis: Tereza Kyszczak – Tradycijni lemkiwki strawy
Oczywicie, aby sobie tak poswawoli musiaem codziennie rano (przed szko) i z 2-litrow bak do najbliszego zaprzyjanionego gospodarstwa po wiee mleko.
I jeszcze jeden przepis na maczank z tej samej stronki. Podaj go bo kiedy prbowaem tej potrawy, wanie tak zrobionej (przypomniaem sobie). I w wersji "omasty" do pierogw ziemniaczanych rwnie wietne.http://www.podkarpackiesmaki.pl/szab...ico/spacer.gif
Skadniki: p litra mleka, 2 kopiate yki mki, 1 tko, 1 redniej wielkoci cebula, yka masa.
Wykonanie: Pokrj i usma cebul na male. Na gotujce si mleko syp porcjami mk cigle mieszajc a do uzyskania konsystencji gstej mietany. Pod koniec dodaj surowe tko i roztrzep. Gotow maczank rozlej na talerze i polej tuszczem z cebul. Maczank je si bez uywania yki – maczajc w talerzu kromki grubo pokrojonego chleba. Maczank rwnie dodawano jako omast do pierogw (warenykw).
Przepis: z przepisw babci Romany Stasiowskiej, spisaa Joanna Kolbun (gmina Brzostek),
Chyba mistrzostwa wymaga czynno sypania mki do wrzcego mleka,eby nie byo grudek.Przysowiowa "zasmaka"to ju wyzwanie a co dopiero taka sztuka!
Ja to jadem, ale nie byem przy przyrzdzaniu. Ale faktycznie pod wzgldem "technologii" to nie wydaje si najprostsze, albo powoli sypa, albo bardzo szybko miesza, albo to i to :-)
A ja zaproponuj placki bogacki - proste ale przepyszne.
W chatce w Lachowicach (niestety daleko od Bieszczadw i Beskidu Niskiego) robilimy co roku Mikoajki emkowskie.
Co roku bya serwowana jaka prosta, bo trudno robi w chatce skomplikowane potrawy, ale smaczna potrawa emkowska (przepisy byy z rnych rde, gwnie z Internetu).
W ubiegym roku koleanka zrobia ur z mki owsianej z tuczonymi ziemniakami, z cebulk i ze skwarkami.
ur sama ukisia w domu, nie na mce a na zwykych patkach owsianych.
Przywioza zakwas w soikach oraz smalec ze skwarkami do chatki i tam zrobio si reszt.
Jak yj nie jadam jeszcze tak smacznego uru.
Pozdrowienia
Basia
I jeszcze jeden przepis na maczank z tej samej stronki. Podaj go bo kiedy prbowaem tej potrawy, wanie tak zrobionej (przypomniaem sobie). I w wersji "omasty" do pierogw ziemniaczanych rwnie wietne.http://www.podkarpackiesmaki.pl/szab...ico/spacer.gif
Skadniki: p litra mleka, 2 kopiate yki mki, 1 tko, 1 redniej wielkoci cebula, yka masa.
Wykonanie: Pokrj i usma cebul na male. Na gotujce si mleko syp porcjami mk cigle mieszajc a do uzyskania konsystencji gstej mietany. Pod koniec dodaj surowe tko i roztrzep. Gotow maczank rozlej na talerze i polej tuszczem z cebul. Maczank je si bez uywania yki – maczajc w talerzu kromki grubo pokrojonego chleba. Maczank rwnie dodawano jako omast do pierogw (warenykw).
Przepis: z przepisw babci Romany Stasiowskiej, spisaa Joanna Kolbun (gmina Brzostek), no to mi chodzio wanie o t maczank :-P tylko bez cebulki. Grudek z mki nie ma ale nie jest to taka jednolita masa jak budy.
naprawd polecam, zwaszcza na jesienno-zimowe niadanie. Jest bardzo syta.
Basiuuuuu! Prosz o przepis na ur owsiany ! Robi sama wymienity zakwas z mki ytniej,ale o owsianym pierwszy raz sysz! Intrygujce.
Basiuuuuu! Prosz o przepis na ur owsiany ! Robi sama wymienity zakwas z mki ytniej,ale o owsianym pierwszy raz sysz! Intrygujce. No kiedy ja nie mam przepisu, musz zapyta koleanki.
Przypuszczam e kisi si tak samo jak zakwas z ytniej mki, tylko stawia zalane wod z czosnkiem patki owsiane.
B.
Basiuuuuu! Prosz o przepis na ur owsiany ! Robi sama wymienity zakwas z mki ytniej,ale o owsianym pierwszy raz sysz! Intrygujce. Nazywa si to z emkowska kisieyca i faktycznie jest boskie.A kisi si tak samo jak inne ury czyli ytni,pszenny,jczmienny lub mieszany.Np firma Artman daje ur mieszany ytnio-pszenno-owsiany,bardzo dobry,ale lepiej kisi samemu.
Dziki!Ju si kisi owsiany ale mieszany te sprbuj.U mojej babci zawsze sta na piecu zakwas na tzw.zalewajk ze skrkami ytniego chleba (w glinianym dzbanku).Ja robi w soiczkach-moe sobie spokojnie czeka.Wane,zeby pocztkowo stay w cieple!
Kule ziemniaczane (zwane czasem pyzami ziemniaczanymi)
Proste danie z ziemniakw powszechnie znane na Podkarpaciu i w Beskidach.
I WERSJA;
Skadniki: 1,5 kg ziemniakw, 15 dag soniny, 10 dag cebuli, sl do smaku.
Wykonanie: Ziemniaki umy, obra opuka. 1/3 ziemniakw zala wrzc wod, ugotowa. Nastpnie odparowa i zemle. Pozostae ziemniaki zetrze na tarce o drobnych otworach, odcisn sok, pozostawi na 15 minut, aby osiada si na dnie naczynia warstwa krochmalu. Nastpnie zala z wierzchu wod, osad na dnie poczy z gotowanymi i surowymi ziemniakami, posoli. Z przygotowanej masy formowa niedue kule, ka na wrzc, osolon wod i gotowa okoo 10 minut od chwili wypynicia na wierzch. Ugotowane wyj yk cedzakow, osczy z wody. Sonin pokrojon w kostk, czciowo stopi, doda obran, opukan i drobno pokrojon cebul, usmay i pola kule. Podawa gorce.
II WERSJA;
Skadniki: 1,5 kg ziemniakw, 2 jaja, 8 yek mki ziemniaczanej, 4 yki mki pszennej, sl, 10 dag boczku lub soniny
Wykonanie: Kilogram ziemniakw ugotowa, gorce przecisn przez prask. Reszt ziemniakw zetrze na drobnej tarce i odcisn. Zarobi ciasto w misce dodajc: dwa rodzaje ziemniakw, jaja, mk pszenn, mk ziemniaczan, sl. Wyrobi gadkie ciasto i uformowa kule wielkoci orzecha. Gotowa je w dobrze osolonej wodzie, przez kilka minut od wypynicia na powierzchni. Sonin lub boczek mocno schodzi i pokroi w drobniutk kosteczk. Wytopi tuszcz na maym ogniu. Osczone kule podawa ze skwarkami.
PS: Istnieje wiele odmian tego dania. Poszczeglne przepisy rni si proporcj ziemniakw startych na tarce do ziemniakw gotowanych. Ponadto w niektrych przepisach wystpuje mka ziemniaczana, pszenna i jajka. Ja osobicie jadem to danie zrobione wg II wersji – smakuje wybornie.
A wyglda jako tak:
Zacznik 14720
A tutaj jest przepis na kule ziemniaczane w wydaniu Maka Kuronia: http://www.kuron.com.pl/przepisy/art1441.html
Czyli...pyzy!
Czyli...pyzy! O nie, nie, nie! Pyzy, to pyzy (kluchy na parze).
http://www.jar91.republika.pl/pyzy.jpg
A to z postu wyej to kluski ziemniaczane przez profanw zwane pyzami. ;)
Jako profan,przepraszam!Czy to pyzy,czy kluski ziemniaczane,jednakowo pyszne!
ja mylaam, e te kluski na parze to pampuchy:razz:
a na te ziemniaczane te znam i jem pod nazw pyzy.
a zreszt - co za rnica. Wane, e PYSZNE:-P
Teraz si wydao, e szanowne panie nie byway w Wielkiejpolsce. ;-)
Byway przelotem!
Znacie przepyszne gobki z ziemniakami?Robia je moja Kresowa Babcia! Przepis rzu, a nie pytasz:P
Derty
Nazywa si to z emkowska kisieyca i faktycznie jest boskie.A kisi si tak samo jak inne ury czyli ytni,pszenny,jczmienny lub mieszany.Np firma Artman daje ur mieszany ytnio-pszenno-owsiany,bardzo dobry,ale lepiej kisi samemu. Wstyd si przyzna lecz nigdy nie kwasiem uru. Tak wic poprosz o przepis. Dzikuj:)
Derty
U nas w domu to ysek kisi ur, wic podam przepis yskowy :) :
Skadniki
1 szklanka mki ytniej
kilka zbkw czosnku
maa cebula
li laurowy
kilka ziaren ziela angielskiego
p kromki razowego chleba ze skrk lub 1 dag drody
Bierzemy garnek kamienny lub szklany pojemnik. Wsypujemy mk. Mieszamy z tak iloci gorcej wody, aby powstaa zawiesina o konsystencji ciasta nalenikowego. Dodajemy czosnek, li laurowy oraz ziele angielskie. Po wystygniciu wlewamy 4 szklanki chodnej przegotowanej wody. Wkadamy cebul, chleb lub drode. Potem naley wymiesza, przykry ciereczk.
Po trzech dniach nadaje si do uycia.
Chocia zaistniao podejrzenie w mej gowie, i na Podkarpaciu kisi mog inaczej :).
Pozdraviam
kobita
Mj ur jest inny (teraz nastawiam za sugesti BasiZ owsiany).Proporcje te same.
Acha-robi w soikach po demie ,bo to jednorazowa porcja a jak zassie to sobie stoi ile trzeba!
ur.
Kopiasta yka mki ytniej (lub patkw owsianych)
duy zbek czosnku
p cebuli w pirkach
letnia woda (ile do soika wchodzi)
Po zakrceniu naley "pokaata" i odstawi w ciepe miejsce na kilka dni.
Gobki.
Licie kapuciane jak na tradycyjne.
Farsz.
Ziemniaki zetrze na tarce,doda cebul i czosnek(starte),grubo pokrojony i wysmaony boczek,mk lub kaszk mann kaszka daje troszke puszystoci ,bo mka wciga wod ale "robi" kluchowato)sl,pieprz do smaku (lub vegeta),jajo!
Nie zraa sie rzadzizn.Delikatnie farsz zawija i ukada w garze,jak zawrze to si uformuj jak trzeba.Ja lubi najbardziej odgrzewane,czyli zrumienione na tuszczyku.
Mj ur jest inny (teraz nastawiam za sugesti BasiZ owsiany). A ja spotkaam si z opini, i ukiszona mka owsiana pachnie "octowato" i po ugotowaniu nie ma takiego wspaniaego bukietu jak ur ytni. Ale to pewnie zaley od upodoba ;)
A tak mi si przypomniao.... czy syszelicie moe podczas wojay po podkarpaciu o "baabuchach" ? Bo ja to jadam, gdzie kiedy i wiem, e cakiem pyszne byo :). Moe ma kto jakie informacje jak to si robi ? Pamitam, e ciasto byo ziemniaczane i byy pieczone w piekarniku :).
kobi
To mnie zastrzelia-moja Kresowa rodzinka "baabuchami"nazywaa buki drodowe z kasz gryczan (byy dla mnie ,jako dziecka,obrzydliwe).
Zur owsiany polecia BasiaZ-nie mam jeszcze zdania,kisi si!
Poszperaam troszku po internecie i faktycznie najprzerniejsze potrawy zwane s baabuchami, w zalenoci chyba od regionu. Znalazam nawet przepis na nasze poleskie bomby raneckie, ktre rwnie podcignito pod baabuchy. Osobicie jadam je z grzybami i mocno mi smakoway. Nasza gospodyni nazywaa je na 100 % baabuchy. W jednym z portali podkarpackich znalazam taki oto przepis :
BAABUCHY - zwane take ‼gryczanikami” lub ‼pierokami” wywodz si z okolic wsi Trycza. Do przygotowania baabuchw potrzebne nam bd: ziemniaki, mka gryczana lub ytnia pytlowa, jajka, kasza gryczana, podroby, cebula, czosnek, grzyby lub kapusta.
Ciasto ziemniaczane: ugotowa 12-15 duych ziemniakw, utuc i ostudzi. Nastpnie doda mk, sl, jajko i wyrobi ciasto. Uformowa waeczek o rednicy 5 cm i podzieli na porcje.
Farsz: podroby ugotowa, czosnek, pokrojon w kostk cebul podsmay na oleju. Wymiesza i doprawi do smaku. W zalenoci od upodoba baabuchy moemy wykonywa z rnymi farszami, z kasz gryczan, kapust lub grzybami.
Z tak przygotowanego ciasta i farszu formowa baabuchy. Piec w mocno nagrzanym piekarniku a osign zoty kolor.
Stanowi znakomity dodatek do czerwonego barszczu.
:)
Sprbuj, zobaczymy co z tego wyjdzie :), tylko ja w wersji grzybowej. :mrgreen:
Moja babcia, baabuchy robia w postaci goabkw z nadzieniem z kaszy gryczanej, polewane olejem rzepakowym z podsmaan cebulk. Bya to potrawa szykowana zawsze na wigili. Niestety od czasu gdy babcia odesza nikt nie potrafi takich dobrych baabuchw zrobi. Do dzi papmitam ten specyficzny smak.
Chocia zaistniao podejrzenie w mej gowie, i na Podkarpaciu kisi mog inaczej Ano kisz inaczej,ja si nauczyem od mojej babci (z Jawornika Polskiego,wic jak najbardziej z Podkarpacia)
Najprociej jak mona:do dedykowanego, kamionkowego, 1-litrowego garnka 3-4 ychy mki ytniej (ewentualnie do tego yka patkw owsianych,yka mki pszennej),mona da na pierwszy raz p kromki dobrego chleba na zakwasie.Czosnek (2-3 zbki) mona da do kiszenia ale lepiej ju pniej,do gotowania.Zala przegotowan,letni wod do 3/4.Kisi si 4-6 dni.Jak si ukisi to garnka nie my,tylko wypuka,nastpny ur ukisi si duo szybciej. Zrobiony prosto: 1,5 l wrztku + 3 pokrojone zbki czosnku + paska yka soli (ewentualnie grzyby suszone),zagotowa,na wrztek wla zakwas,zagotowa i gotowe.Na misk podrobi chlebu(lub ziemniaczki),biay serek, ew. mietank,czasem kiebask, wla ur i okrasi skwarkami.
Na Podkarpaciu dawniej zdaje si ur by potraw codzienn,w grach by robiony z owsa (kisieyca),ale taki bezmisny.Ja te go codziennie poeram :-)
Wic u mnie w domu robi si barszcz owsiany (tak to nazywamy od zawsze) tak : do jednego garnka troch mki pszennej, szklanka ciasta chlebowego, ok. 1kg mki owsianej, letnia woda. Stoi to sobie 1 dzie na samej grze kuchni kaflowej, bo ciepo tam wystarczajce. Pniej odciskamy w rkach dokadnie, "baz" do soiczkw rozlewamy , w chodnym miejscu dugo wytrzymuje. Czosnek dajemy ju do gotowania. Jemy ze skwarkami lub kiebask (wersja wigilijna z grzybami), do tego chleb lub ziemniaki. Tyle. Smak ten nie zmieni si odkd potrafi smaki rozrnia :)
Ech Mago,jzyk mi ucieka,mniam...
Podejrzewam e Twoja wersja smakuje b.podobnie,te ten smak pamitam od maoci.Teraz moja crka przeja zwyczaj i awanturuje si jak nie ma urku :-)
Dzie bez urku dniem straconym ;)
Dzie bez urku dniem straconym ;) Zwaszcza zim ( albo przynajmniej wtedy gdy na polu :D chd )
A z zup pory gorcej to kwane mleko !.... takie powstajce z prawdziwego sodkiego od prawdziwej krowy.... (chocia to pewnie nie jest wyczno Podkarpacia)
No u nas do tego kwanego mleka, dodaje si koperku, modej cebulki, ogrki i rzodkiewki :)... albo takie mode ziemniaczki z omast i zsiade mleczko... zaraz si oblini normalnie...
A w kwestii uru.... u nas si go zachrzania :)... znaczy, e kady sobie w misce dodaje po trochu tartego chrzanu...lub wersja, ktr co prawda miaam okazj skosztowa w Bieszczadzie tej Wielkanocy, ale pochodzenie mazurskie ma podobno, na strugano mi wieego chrzanu do talerza, takie spore patki :)...pycha....
ojej,
trzeba jakie haso :mrgreen: na ten wtek zaoy,
bo jak czowiek opatrznie bez niadania wejdzie to masakra....
Fajnie si czyta, tylko wiadro na lin musiaem pod biurkiem postawi.
Pozdrawiamm lubicych podje sobie
:-D
A co do wczeniej wspomnianej maczanki, to wygrzebaam taki oto "przepis" ;), na maczank, ktra jest podawana, jak i postnica na Podkarpaciu w Wigili :) ... w kocu id wita :)
MACZANKA GRZYBOWA
Ugotowane grzyby doprawi do smaku i zagci zasmak z oleju i mki. Podawa z pszennym chlebem.
oraz
POSTNICA
Skadniki:
- 2 szklanki pcaku
- 1 szklanka liwek suszonych
- 1 szklanka suszonych jabek
- 6 duych suszonych gruszek
- 1/2 szklanki rodzynek
- sl, cukier do smaku
Pcak ugotowa w 1,5 l wody, odcedzi. Owoce po dokadnym wypukaniu zaparzy 10 minut we wrzcej wodzie i odcedzi. liwki, jabka i gruszki gotowa do mikkoci. Do wywaru (ok. 3 l) doda pcak i rodzynki. Doprawi sol i cukrem. Gotowa jeszcze p godziny na wolnym ogniu.
i
czy robi kto
GOMӣKI
"Biay, wiejski ser ucieramy z jajkiem i zioami np. z mit, tymiankiem, kminkiem lub ze sproszkowan papryk. Jeeli ser jest chudy, moemy doda troch masa. Formujemy mae stoki lub kulki. Wkadamy je do letniego piekarnika, max 50ºC (najlepiej z termoobiegiem) i suszymy. Kiedy stan si suche i zewntrzna powierzchnia bdzie twardsza, wyjmujemy i studzimy.
Dziki obrbce termicznej, gomki nadaj si do spoycia nawet przez 2-3 tygodnie. Im bardziej je wysuszymy, tym duej bdziemy mogli je przechowywa.
Stanowi doskona przeksk podczas towarzyskich spotka."
Gomki wileskie takie,ale bez jajka!PYCHA!
STOLNIKI
Skad:
*ziemniaki surowe
*ziemniaki ugotowane
*jajka surowe
*2 cebule
*sl
*pieprz
*sparzone licie kapusty
Farsz:
* Ziemniaki ugotowane
* ser biay zmielony lub pokruszony
* zeszklona cebula
* sl
* pieprz
* zioa
Ziemniaki obieramy, cieramy na tarce i wykadamy na sitko, aby ocieky z wody. Dodajemy ugotowane wczeniej ziemniaki, zeszklon cebul, jajka, sl, pieprz i wyrabiamy na jednolit mas. Nastpnie przygotowujemy farsz: ziemniaki ugotowane, potuczone mieszamy ze zmielonym serem biaym, dodajemy zeszklon cebul, sl, pieprz oraz zioa. Dokadnie mieszamy. Na rce ukadamy li kapusty, na nim nakadamy rwn warstw masy ziemniaczanej, na rodek wkadamy farsz. Skadamy li na p, tak by farsz znalaz si wewntrz masy ziemniaczanej (stulanie). Tak przygotowane stolniki pieczemy w piecu chlebowym tak dugo, a licie bd brzowe a ciasto si zarumieni.
Mona je podawa na gorco polane mietan bd sosem przygotowanym ze zrumienionej na tuszczu cebulki i mietany.
Buka jaglana z cynamonem :)
10 dkg kaszy jaglanej mielimy na mk (np. w mynku do kawy) i sparzamy szklank wrzcego mleka . Gdy lekko przestygnie, dodajemy 6 dkg rozdrobnionych drody, yk cukru i yk mki pszennej. Wszystko mieszamy i pozostawiamy, aby powikszyo swoj objto. Nastpnie dodajemy 4-5 tek, ¼ szklanki gstej mietany, ca torebeczk cynamonu, szklank cukru i szczypt soli. Podczas wyrabiania ciasta dodajemy 2 szklanki mki. Na koniec wlewamy roztopione ½ kostki masa. Gdy ju ciasto odchodzi od naczynia, pozostawiamy do wyronicia.
W tym czasie przygotowujemy drugie ciasto drodowe, troch twardsze, ktre bdzie stanowi skorupk do waciwej buki jaglanej.
Po wyroniciu, ciasto drodowe rozwakowujemy na gruboci 2 cm i faszerujemy ciastem z cynamonem. Sklejamy jak pieroga i wkadamy do duej formy. Pieczemy ok. 50 min. w temp. 180ºC.
Koniecznie trzeba sprbowa z masem i ciepym mlekiem.
Jakie wydziwnione te przepisy... jakby gdzie pod Lublinem pisane albo i Gdaskiem ;)
PLACKI BOGACKI
Skadniki:
Ziemniaki (kartofle) - dowolna ilo
Sl (NaCl, ale lepiej w postaci kamiennej z domieszkami) - w zalenoci od apetytu
mietana - gsta bieszczadzka mietana o smaku mietanowym
Dodatkowo potrzebny jest piec kuchenny z blach - najlepiej stary kaflowy. Blacha musi by przepalona - czarna. Uyteczny jest rwnie n i garczek na wod.
Ziemniaki obieramy i zanurzamy w wodzie. Gorc blach kuchenn posypujemy sol. Kolejno wycigamu ziemniaki z garczka z wod i kroimy na cienkie plastry ukadajc na blasze. Solimy od gry na mokre ziemniaki. Pieczemy z jednej i z drugiej strony. mietan nalewamy do miseczki. Na stole rozkadamy lnian ciereczk. Gdy placki s ju gotowe ciagamy je z blachy nabijajc na n i kadc na ciereczk. Spoywamy na bieco. Gdy pole duej ni p godziny robi si mao smaczne.
Jakie wydziwnione te przepisy... jakby gdzie pod Lublinem pisane albo i Gdaskiem ;)
8) akurat przepis na buk pochodzi od gospody z Krzeszowa ... no jakby nie byo Podkarpacie....
a placki nie omieszkam wyprbowa :-D...
A ja tam widz bab lubelsk co tu je nam serwuje ;)
ale, e mam upiec i przywie na degustacje??? przepis na bu ma dla mnie dwie skrajnoci... ubstwiam cynamon i wprost przeciwnie kasz jaglan.... Na razie si waham ktre uczucie zwyciy...8)... No, ale Marcinie wycignij jeszcze jakie przepisy od Rodzicielki :grin:... i si podziel :), nie bd ya ....
Obiecuj bdzie co jeszcze niebawem, ale tylko to, co lubi ;) I z dziada pradziada bieszczadzkie, a nie przez jakie tam koa gospody wypiekane...
W taki sam sposb jak ziemniaki-kartofle piecze sie na blasze rydze!!
WUKA nie rydze a gobki. Syszaem, e rydze te, no ale nie spotkaem si z tym u tubulcw.
Gobki czciej,bo s popularniejsze ale rydze?Pycha,mwi Ci to tubylec bieszczdzako-rydzowy. To jest wanie smak tamtejszego dziecistwa.
Bd si spiera Wuka. Gobki na blasze spotykaem zarwno u nas jak i po ukraiskiej stronie Bieszczadw. Rydzy w Bieszczadach jest mao, ostatni raz zbieraem je jakie dobrych dziesi lat temu, a moe i lepiej. Dominuje mleczaj pny lub wierkowy. Kiedy ju o tym z Browarem pisalimy na forumie.
Bd si spiera Wuka. Gobki na blasze spotykaem zarwno u nas jak i po ukraiskiej stronie Bieszczadw. Rydzy w Bieszczadach jest mao, ostatni raz zbieraem je jakie dobrych dziesi lat temu, a moe i lepiej. Dominuje mleczaj pny lub wierkowy. Kiedy ju o tym z Browarem pisalimy na forumie. Ostatnio panuje wrd mykologw i grzyboznawcw trend eby wszystkie mleczaje rydzopodobne (rydze,wierkowe,pnojesienne czyli jodowe) nazywa rydzami.
A gobki na blasze to klasyczny podkarpacki klasyk.
Nie ma tu adnego sporu.Przecie napisaam,ze gobki tak si smay-piecze!Ja mam w pamici rydze (wtedy byy) i takie ogromne iloci prawdziwkw,e przynosio sie je z lasu koszami (nie biorc niczego poza tym).Ale to byo DAWNO!!! Dwa razy tylko udao mi znale tzw.krwk,ktr wczeniej pokaza mi mj dziadek w lasach kieleckich.
Rydzy w Bieszczadach jest mao Ostatnio natknem si na niespodziewan ilo rydzy (sosnowych).Moe jaka reaktywacja...
WUKA nie rydze a gobki. Syszaem, e rydze te, no ale nie spotkaem si z tym u tubulcw. Jest co w tym, bo mj dziadek tak wanie piek gobki, pod Toruniem, ale sam by Zabuaninem. Ja te czasem tak piek gobki. Dziadka ju nie ma, ale piec z pyt zosta.
Bdc ostatnio w Cisnej w Herbaciarni .bo gdzieby indziej/ jadem hreczanyky. Bardzo dobre byy, wic dzisiaj sam upichciem... Inaczej troch smakuj, ale te pyszne s...
Pozdrawiam
Bdc ostatnio w Cisnej w Herbaciarni .bo gdzieby indziej/ jadem hreczanyky. Bardzo dobre byy, wic dzisiaj sam upichciem... Inaczej troch smakuj, ale te pyszne s...
Pozdrawiam a przepis udostpnisz? :)
Jasne! Nawet dwa.
Zrobiem wg tego drugiego przepisu tylko nie takie iloci.. Teraz i tak bd jad trzy dni chyba. Acha, i daem na 30 dag misa i 30 dag kaszy 3 zbki czosnku
http://szlakikon.pl/kulinaria/przepisy/hreczanyky.htm
http://www.podkarpackiesmaki.pl/pl/p...reczanyki.html
Smacznego
A tak bdz po rydzowych polach szukajc przepisw, ktrych jeszcze nie miadyem... i mnie si trafio przypadkiem na cu takiego, bdzie bal http://www.beskid-niski.pl/index.php...ltura/kuchnia1
hreczanyky, hreczanyky .... a prbowaem w Sanoku przy skansenie
Byam wczoraj w Sanoku, bardzo chciaam i na hreczanyki do "Karpackiego Jada" ale niestety by tam tak niesamowity tok, e chyba godzin trzeba by czeka na stolik. Zrezygnowaam :(
Prouziaki/proziaki mi si marz, takie z masem zrobionym z mleka czerwonej polskiej krwki, wypasanej na koniczu rosncym na madach rzecznych w widach Wisoki i Ropy. Do tego wiee, jeszcze ciepe mleko od teje krowy, ech... Duch takie proziaki piecze, te nieze.
A propos ssiedniego wtku i "Karpackiej Troi" - dawniej to si nazywao Way, pod okiem starszego kuzyna zbieraem tam pierwsze w yciu grzyby, byy to gobki, smayem je na blasze i jadem same albo kadzione na prouziakach - pycha ;)
Gobki z Karpackiej Troi - jak to dumnie brzmi, he he :)
taaaa, azie Pan tam a skarbu jako nie znalaze ino gobki !!! :mrgreen:
Tam skarb twj, gdzie serce twoje ;)
;).....
Tam skarb twj, gdzie serce twoje ;) Vive diu vitamque tuam perpende :)
Vive diu vitamque tuam perpende :) Na razie rozwa czy rydze i gobki zakisz czy usma ;)
Jasne! Nawet dwa.
Zrobiem wg tego drugiego przepisu tylko nie takie iloci.. Teraz i tak bd jad trzy dni chyba. Acha, i daem na 30 dag misa i 30 dag kaszy 3 zbki czosnku
http://szlakikon.pl/kulinaria/przepisy/hreczanyky.htm
http://www.podkarpackiesmaki.pl/pl/p...reczanyki.html
Smacznego Zrobiam....s pyszne! :-P Wykarmiam siebie, swoich bliskich i jeszcze mog ugoci poow swojej wsi... przesadziam z iloci :???:
zanotowane.pl doc.pisz.pl pdf.pisz.pl brytfanna.keep.pl
A powaniej, chciabym abymy w tym wtku podjli temat kuchni regionalnej Podkarpacia. Nie ograniczam si do Bieszczadw, bo nie wiem, czy mona mwi o kuchni bieszczadzkiej, – jako takiej. Wielowiekowe przenikanie si rnych kultur w tym regionie spowodowao, e wiele tradycyjnych obrzdw, witecznych zwyczajw, przepisw, receptur stao si wasnoci caego regionu.
Tradycyjne proste potrawy i przysmaki - choby takie jak kutia (ktrej ju powicono na forum odrbny wtek), przenikny do wsplnej tradycji kulinarnej i obecnie stanowi jej trway element.
Sam zetknem si w dziecistwie z rnymi akcentami kultury i tradycji emkowskiej. I tymi z dnia codziennego i witecznymi. A poniewa moi Rodzice byli czasem zapraszani przez naszych ssiadw - emkw, std miaem okazj kosztowa tych specjaw w oryginalnym wydaniu. ur z ziemniakami – (ale podawany w specjalny sposb, bo ziemniaki byy pure, uklepane na talerzu i okraszone duszon cebulk i skwarkami), zupy, jakie zacierki, zalewajki, ziemniaki z malank, czy dania z duszonymi grzybami.
Jako dziecko chyba najbardziej lubiem wanie ten czas przygotowa przedwitecznych. Pamitam te, e w tamtych czasach moi rodzice samodzielnie wdzili szynk, boczek, kiebasy i piekli zajca. Wyjazd do dziadkw, na wie, tradycyjna polska wigilia, z sianem pod obrusem, prawdziw choink ze wieczkami i przy lampach naftowych, migotliwe wiato wiec i cienie rzucane na ciany – to bya prawdziwa magia.
Chciabym, aby oprcz opisu ciekawych zwyczajw kulinarnych czy witecznych znalazy si tu rwnie konkretne przepisy. Powoli zbliaj si wita, ale wczeniej, tradycyjnie czas wielkich przygotowa. Moe warto wymieni si jakimi przepisami i urozmaici wigilijny st ciekaw potraw z Podkarpacia i nie tylko…..
Zapraszam, … moe si przyjmie … :-P
PS: dopiero obecnie, przegldajc rne serwisy (np. beskid-niski.pl) i czytajc o kulturze emkowskiej, zwrciem uwag, jak wiele z ich zwyczajw i obrzdw rozpowszechnio si na caym Podkarpaciu, a ktre jeszcze do niedawna sam uwaaem za wywodzce si z polskiej tradycji.
zapomniaem dopisa...
Na stronie gwnej serwisu podkarpackiesmaki (w prawym dolnym rogu) jest menu "Podkarpackie przepisy lokalne". Z tego co si zorientowaem, przynajmniej cz z nich to autentyczne tradycyjne potrawy kuchni emkowskiej.
Warto si zapozna. Smacznego
Zbyszek onegdaj napisa :
Podkarpacka kuchnia ???
co to jest? wspczesny mix soljanki i pizzy ?
Tylko odwoywanie si do dawnych regionalizmw daje szanse na co oryginalnego.
polecam histori czyli dyskusj tu
http://forum.bieszczady.info.pl/showthread.php?t=1745
Zbyszek onegdaj napisa :
Podkarpacka kuchnia ???
co to jest? wspczesny mix soljanki i pizzy ?
Tylko odwoywanie si do dawnych regionalizmw daje szanse na co oryginalnego.
polecam histori czyli dyskusj tu
http://forum.bieszczady.info.pl/showthread.php?t=1745 Przepraszam, ale mnie nie chodzio po raz kolejny o bieszczadzkie knajpy i ich ofert, lecz o tradycje kulinarn kultywowan w kuchni domowej. A zapewniam Ci, e jest tego sporo.
Znacie przepyszne gobki z ziemniakami?Robia je moja Kresowa Babcia!
nie wiem co komu.. ale mnie najbardziej razowe pierogi z kasz gryczan i kotlety z kapusty kiszonej... cudo.. do tego kompot z suszonych jabek.. albo takich pysznych z piwniczki, co to miaa 0 stopni zawsze i si miesicami nic nie psuje ... mniam...
moja mama robi gobki z ziemniakami...pieroki z soczewic...i inne takie pysznoci :-)
a na niadanie - maczanka :-)
moja mama robi gobki z ziemniakami...pieroki z soczewic...i inne takie pysznoci :-)
a na niadanie - maczanka :-) Wanie ... maczanka, skd znam t nazw. Chyba nawet kiedy dawno prbowaem, ale za chiny nie mog skojarzy co i jak?
to taki jakby (ale tylko jakby) budy z mleka i jajka podawany na gorco i polany roztopionym masekiem. Najlepiej smakuje bez uycia sztucw - macza si chlebek w maczance i ju! :-) polecam
..to moja babcia dodawaa puree (tak to si teraz nazywa) do tej maczanki.. i byo fakt.. przepyszne
W takim razie polecam skorzysta z usug Agaty Rodzynki (to nie bd) .Piecze ona wymienity chleb,lepi pierogi i wogle mid w gbie. Wyjedajc z Bieszczadw mona si obficie u niej zaopatrzy i zabra ze sob smak Bieszczadw .Nr telefonu :501798713. Jedynym mankamentem ,ktry trzeba uwzgdni jest to ,e mieszka w Skorodnem a tam nie ma zasigu wic najlepiej zadzwonic wczeniej i nagra si na sekretark lub wybra si do niej osobicie. Polecam te wdliny z firmy Pek-Jan w Czarnej przy drodze do cerkwi jest sklep firmowy.
ale, e ziemniaki? na wierzch czy jak?
(to zapytanie do Trzykropka)
..mieszane na papke z t ca maczajk.....
a chlib dobry te u Kaki i Leszka w Smolniku...
.......a na niadanie - maczanka :-) Na stronie internetowej ktrej adres podaem w pierwszym pocie znalazem przepis - a jake - na maczank. Oto i on.
Zupa z chleba - maczanka
Skadniki: 6 grubych kromek czerstwego razowego, 4 dorodne zbki czosnku, 2,5 litra wody, 2 yki smalcu domowego ze skwarkami, sl, pieprz zioowy, przyprawa do zup
Wykonanie: Zagotowa wod z dodatkiem smalcu, doda do niej roztarty z sol czosnek i przyprawi zup. Przed podaniem doda pokrojony w kostk chleb. Poprawimy smak tej lekkiej zupki, dodajc do niej troch roztartego majeranku lub posiekanej zieleniny. Znana jest rwnie maczanka jedzona bez yki. Mleko zagszczano mk, dodawano do tego rozmcone jajko i posypywano zrumienion cebul. Mas gstoci mietany wylewano na talerze i maczano grubo pokrojone kromki chleba.
Przepis: Krystyna Mastyka, Dukla (Beskid Dukielski)
Nie wiem jak to si ma do przepisu Twojej Mamy, ale wsplne akcenty da si zauway.
Ja natomiast jako dzieciak czasem jadem takie c:
Zupa mleczna - staranka http://www.podkarpackiesmaki.pl/szab...ico/spacer.gif
Skadniki: 2 litry mleka, p kg mki, 1 jajko, p szklanki wody, p yki soli
Wykonanie: 2 litry mleka zagotowa. Z 150-200 g mki zagnie z wod z jajkiem na ciasto i palcami odszczypywa z niego malekie kawaki, rzuca je na kipice mleko. Gdy jeszcze kipi doda odrobin soli, cukru do smaku, masa.
Przepis: Tereza Kyszczak – Tradycijni lemkiwki strawy
Oczywicie, aby sobie tak poswawoli musiaem codziennie rano (przed szko) i z 2-litrow bak do najbliszego zaprzyjanionego gospodarstwa po wiee mleko.
I jeszcze jeden przepis na maczank z tej samej stronki. Podaj go bo kiedy prbowaem tej potrawy, wanie tak zrobionej (przypomniaem sobie). I w wersji "omasty" do pierogw ziemniaczanych rwnie wietne.http://www.podkarpackiesmaki.pl/szab...ico/spacer.gif
Skadniki: p litra mleka, 2 kopiate yki mki, 1 tko, 1 redniej wielkoci cebula, yka masa.
Wykonanie: Pokrj i usma cebul na male. Na gotujce si mleko syp porcjami mk cigle mieszajc a do uzyskania konsystencji gstej mietany. Pod koniec dodaj surowe tko i roztrzep. Gotow maczank rozlej na talerze i polej tuszczem z cebul. Maczank je si bez uywania yki – maczajc w talerzu kromki grubo pokrojonego chleba. Maczank rwnie dodawano jako omast do pierogw (warenykw).
Przepis: z przepisw babci Romany Stasiowskiej, spisaa Joanna Kolbun (gmina Brzostek),
Chyba mistrzostwa wymaga czynno sypania mki do wrzcego mleka,eby nie byo grudek.Przysowiowa "zasmaka"to ju wyzwanie a co dopiero taka sztuka!
Ja to jadem, ale nie byem przy przyrzdzaniu. Ale faktycznie pod wzgldem "technologii" to nie wydaje si najprostsze, albo powoli sypa, albo bardzo szybko miesza, albo to i to :-)
A ja zaproponuj placki bogacki - proste ale przepyszne.
W chatce w Lachowicach (niestety daleko od Bieszczadw i Beskidu Niskiego) robilimy co roku Mikoajki emkowskie.
Co roku bya serwowana jaka prosta, bo trudno robi w chatce skomplikowane potrawy, ale smaczna potrawa emkowska (przepisy byy z rnych rde, gwnie z Internetu).
W ubiegym roku koleanka zrobia ur z mki owsianej z tuczonymi ziemniakami, z cebulk i ze skwarkami.
ur sama ukisia w domu, nie na mce a na zwykych patkach owsianych.
Przywioza zakwas w soikach oraz smalec ze skwarkami do chatki i tam zrobio si reszt.
Jak yj nie jadam jeszcze tak smacznego uru.
Pozdrowienia
Basia
I jeszcze jeden przepis na maczank z tej samej stronki. Podaj go bo kiedy prbowaem tej potrawy, wanie tak zrobionej (przypomniaem sobie). I w wersji "omasty" do pierogw ziemniaczanych rwnie wietne.http://www.podkarpackiesmaki.pl/szab...ico/spacer.gif
Skadniki: p litra mleka, 2 kopiate yki mki, 1 tko, 1 redniej wielkoci cebula, yka masa.
Wykonanie: Pokrj i usma cebul na male. Na gotujce si mleko syp porcjami mk cigle mieszajc a do uzyskania konsystencji gstej mietany. Pod koniec dodaj surowe tko i roztrzep. Gotow maczank rozlej na talerze i polej tuszczem z cebul. Maczank je si bez uywania yki – maczajc w talerzu kromki grubo pokrojonego chleba. Maczank rwnie dodawano jako omast do pierogw (warenykw).
Przepis: z przepisw babci Romany Stasiowskiej, spisaa Joanna Kolbun (gmina Brzostek), no to mi chodzio wanie o t maczank :-P tylko bez cebulki. Grudek z mki nie ma ale nie jest to taka jednolita masa jak budy.
naprawd polecam, zwaszcza na jesienno-zimowe niadanie. Jest bardzo syta.
Basiuuuuu! Prosz o przepis na ur owsiany ! Robi sama wymienity zakwas z mki ytniej,ale o owsianym pierwszy raz sysz! Intrygujce.
Basiuuuuu! Prosz o przepis na ur owsiany ! Robi sama wymienity zakwas z mki ytniej,ale o owsianym pierwszy raz sysz! Intrygujce. No kiedy ja nie mam przepisu, musz zapyta koleanki.
Przypuszczam e kisi si tak samo jak zakwas z ytniej mki, tylko stawia zalane wod z czosnkiem patki owsiane.
B.
Basiuuuuu! Prosz o przepis na ur owsiany ! Robi sama wymienity zakwas z mki ytniej,ale o owsianym pierwszy raz sysz! Intrygujce. Nazywa si to z emkowska kisieyca i faktycznie jest boskie.A kisi si tak samo jak inne ury czyli ytni,pszenny,jczmienny lub mieszany.Np firma Artman daje ur mieszany ytnio-pszenno-owsiany,bardzo dobry,ale lepiej kisi samemu.
Dziki!Ju si kisi owsiany ale mieszany te sprbuj.U mojej babci zawsze sta na piecu zakwas na tzw.zalewajk ze skrkami ytniego chleba (w glinianym dzbanku).Ja robi w soiczkach-moe sobie spokojnie czeka.Wane,zeby pocztkowo stay w cieple!
Kule ziemniaczane (zwane czasem pyzami ziemniaczanymi)
Proste danie z ziemniakw powszechnie znane na Podkarpaciu i w Beskidach.
I WERSJA;
Skadniki: 1,5 kg ziemniakw, 15 dag soniny, 10 dag cebuli, sl do smaku.
Wykonanie: Ziemniaki umy, obra opuka. 1/3 ziemniakw zala wrzc wod, ugotowa. Nastpnie odparowa i zemle. Pozostae ziemniaki zetrze na tarce o drobnych otworach, odcisn sok, pozostawi na 15 minut, aby osiada si na dnie naczynia warstwa krochmalu. Nastpnie zala z wierzchu wod, osad na dnie poczy z gotowanymi i surowymi ziemniakami, posoli. Z przygotowanej masy formowa niedue kule, ka na wrzc, osolon wod i gotowa okoo 10 minut od chwili wypynicia na wierzch. Ugotowane wyj yk cedzakow, osczy z wody. Sonin pokrojon w kostk, czciowo stopi, doda obran, opukan i drobno pokrojon cebul, usmay i pola kule. Podawa gorce.
II WERSJA;
Skadniki: 1,5 kg ziemniakw, 2 jaja, 8 yek mki ziemniaczanej, 4 yki mki pszennej, sl, 10 dag boczku lub soniny
Wykonanie: Kilogram ziemniakw ugotowa, gorce przecisn przez prask. Reszt ziemniakw zetrze na drobnej tarce i odcisn. Zarobi ciasto w misce dodajc: dwa rodzaje ziemniakw, jaja, mk pszenn, mk ziemniaczan, sl. Wyrobi gadkie ciasto i uformowa kule wielkoci orzecha. Gotowa je w dobrze osolonej wodzie, przez kilka minut od wypynicia na powierzchni. Sonin lub boczek mocno schodzi i pokroi w drobniutk kosteczk. Wytopi tuszcz na maym ogniu. Osczone kule podawa ze skwarkami.
PS: Istnieje wiele odmian tego dania. Poszczeglne przepisy rni si proporcj ziemniakw startych na tarce do ziemniakw gotowanych. Ponadto w niektrych przepisach wystpuje mka ziemniaczana, pszenna i jajka. Ja osobicie jadem to danie zrobione wg II wersji – smakuje wybornie.
A wyglda jako tak:
Zacznik 14720
A tutaj jest przepis na kule ziemniaczane w wydaniu Maka Kuronia: http://www.kuron.com.pl/przepisy/art1441.html
Czyli...pyzy!
Czyli...pyzy! O nie, nie, nie! Pyzy, to pyzy (kluchy na parze).
http://www.jar91.republika.pl/pyzy.jpg
A to z postu wyej to kluski ziemniaczane przez profanw zwane pyzami. ;)
Jako profan,przepraszam!Czy to pyzy,czy kluski ziemniaczane,jednakowo pyszne!
ja mylaam, e te kluski na parze to pampuchy:razz:
a na te ziemniaczane te znam i jem pod nazw pyzy.
a zreszt - co za rnica. Wane, e PYSZNE:-P
Teraz si wydao, e szanowne panie nie byway w Wielkiejpolsce. ;-)
Byway przelotem!
Znacie przepyszne gobki z ziemniakami?Robia je moja Kresowa Babcia! Przepis rzu, a nie pytasz:P
Derty
Nazywa si to z emkowska kisieyca i faktycznie jest boskie.A kisi si tak samo jak inne ury czyli ytni,pszenny,jczmienny lub mieszany.Np firma Artman daje ur mieszany ytnio-pszenno-owsiany,bardzo dobry,ale lepiej kisi samemu. Wstyd si przyzna lecz nigdy nie kwasiem uru. Tak wic poprosz o przepis. Dzikuj:)
Derty
U nas w domu to ysek kisi ur, wic podam przepis yskowy :) :
Skadniki
1 szklanka mki ytniej
kilka zbkw czosnku
maa cebula
li laurowy
kilka ziaren ziela angielskiego
p kromki razowego chleba ze skrk lub 1 dag drody
Bierzemy garnek kamienny lub szklany pojemnik. Wsypujemy mk. Mieszamy z tak iloci gorcej wody, aby powstaa zawiesina o konsystencji ciasta nalenikowego. Dodajemy czosnek, li laurowy oraz ziele angielskie. Po wystygniciu wlewamy 4 szklanki chodnej przegotowanej wody. Wkadamy cebul, chleb lub drode. Potem naley wymiesza, przykry ciereczk.
Po trzech dniach nadaje si do uycia.
Chocia zaistniao podejrzenie w mej gowie, i na Podkarpaciu kisi mog inaczej :).
Pozdraviam
kobita
Mj ur jest inny (teraz nastawiam za sugesti BasiZ owsiany).Proporcje te same.
Acha-robi w soikach po demie ,bo to jednorazowa porcja a jak zassie to sobie stoi ile trzeba!
ur.
Kopiasta yka mki ytniej (lub patkw owsianych)
duy zbek czosnku
p cebuli w pirkach
letnia woda (ile do soika wchodzi)
Po zakrceniu naley "pokaata" i odstawi w ciepe miejsce na kilka dni.
Gobki.
Licie kapuciane jak na tradycyjne.
Farsz.
Ziemniaki zetrze na tarce,doda cebul i czosnek(starte),grubo pokrojony i wysmaony boczek,mk lub kaszk mann kaszka daje troszke puszystoci ,bo mka wciga wod ale "robi" kluchowato)sl,pieprz do smaku (lub vegeta),jajo!
Nie zraa sie rzadzizn.Delikatnie farsz zawija i ukada w garze,jak zawrze to si uformuj jak trzeba.Ja lubi najbardziej odgrzewane,czyli zrumienione na tuszczyku.
Mj ur jest inny (teraz nastawiam za sugesti BasiZ owsiany). A ja spotkaam si z opini, i ukiszona mka owsiana pachnie "octowato" i po ugotowaniu nie ma takiego wspaniaego bukietu jak ur ytni. Ale to pewnie zaley od upodoba ;)
A tak mi si przypomniao.... czy syszelicie moe podczas wojay po podkarpaciu o "baabuchach" ? Bo ja to jadam, gdzie kiedy i wiem, e cakiem pyszne byo :). Moe ma kto jakie informacje jak to si robi ? Pamitam, e ciasto byo ziemniaczane i byy pieczone w piekarniku :).
kobi
To mnie zastrzelia-moja Kresowa rodzinka "baabuchami"nazywaa buki drodowe z kasz gryczan (byy dla mnie ,jako dziecka,obrzydliwe).
Zur owsiany polecia BasiaZ-nie mam jeszcze zdania,kisi si!
Poszperaam troszku po internecie i faktycznie najprzerniejsze potrawy zwane s baabuchami, w zalenoci chyba od regionu. Znalazam nawet przepis na nasze poleskie bomby raneckie, ktre rwnie podcignito pod baabuchy. Osobicie jadam je z grzybami i mocno mi smakoway. Nasza gospodyni nazywaa je na 100 % baabuchy. W jednym z portali podkarpackich znalazam taki oto przepis :
BAABUCHY - zwane take ‼gryczanikami” lub ‼pierokami” wywodz si z okolic wsi Trycza. Do przygotowania baabuchw potrzebne nam bd: ziemniaki, mka gryczana lub ytnia pytlowa, jajka, kasza gryczana, podroby, cebula, czosnek, grzyby lub kapusta.
Ciasto ziemniaczane: ugotowa 12-15 duych ziemniakw, utuc i ostudzi. Nastpnie doda mk, sl, jajko i wyrobi ciasto. Uformowa waeczek o rednicy 5 cm i podzieli na porcje.
Farsz: podroby ugotowa, czosnek, pokrojon w kostk cebul podsmay na oleju. Wymiesza i doprawi do smaku. W zalenoci od upodoba baabuchy moemy wykonywa z rnymi farszami, z kasz gryczan, kapust lub grzybami.
Z tak przygotowanego ciasta i farszu formowa baabuchy. Piec w mocno nagrzanym piekarniku a osign zoty kolor.
Stanowi znakomity dodatek do czerwonego barszczu.
:)
Sprbuj, zobaczymy co z tego wyjdzie :), tylko ja w wersji grzybowej. :mrgreen:
Moja babcia, baabuchy robia w postaci goabkw z nadzieniem z kaszy gryczanej, polewane olejem rzepakowym z podsmaan cebulk. Bya to potrawa szykowana zawsze na wigili. Niestety od czasu gdy babcia odesza nikt nie potrafi takich dobrych baabuchw zrobi. Do dzi papmitam ten specyficzny smak.
Chocia zaistniao podejrzenie w mej gowie, i na Podkarpaciu kisi mog inaczej Ano kisz inaczej,ja si nauczyem od mojej babci (z Jawornika Polskiego,wic jak najbardziej z Podkarpacia)
Najprociej jak mona:do dedykowanego, kamionkowego, 1-litrowego garnka 3-4 ychy mki ytniej (ewentualnie do tego yka patkw owsianych,yka mki pszennej),mona da na pierwszy raz p kromki dobrego chleba na zakwasie.Czosnek (2-3 zbki) mona da do kiszenia ale lepiej ju pniej,do gotowania.Zala przegotowan,letni wod do 3/4.Kisi si 4-6 dni.Jak si ukisi to garnka nie my,tylko wypuka,nastpny ur ukisi si duo szybciej. Zrobiony prosto: 1,5 l wrztku + 3 pokrojone zbki czosnku + paska yka soli (ewentualnie grzyby suszone),zagotowa,na wrztek wla zakwas,zagotowa i gotowe.Na misk podrobi chlebu(lub ziemniaczki),biay serek, ew. mietank,czasem kiebask, wla ur i okrasi skwarkami.
Na Podkarpaciu dawniej zdaje si ur by potraw codzienn,w grach by robiony z owsa (kisieyca),ale taki bezmisny.Ja te go codziennie poeram :-)
Wic u mnie w domu robi si barszcz owsiany (tak to nazywamy od zawsze) tak : do jednego garnka troch mki pszennej, szklanka ciasta chlebowego, ok. 1kg mki owsianej, letnia woda. Stoi to sobie 1 dzie na samej grze kuchni kaflowej, bo ciepo tam wystarczajce. Pniej odciskamy w rkach dokadnie, "baz" do soiczkw rozlewamy , w chodnym miejscu dugo wytrzymuje. Czosnek dajemy ju do gotowania. Jemy ze skwarkami lub kiebask (wersja wigilijna z grzybami), do tego chleb lub ziemniaki. Tyle. Smak ten nie zmieni si odkd potrafi smaki rozrnia :)
Ech Mago,jzyk mi ucieka,mniam...
Podejrzewam e Twoja wersja smakuje b.podobnie,te ten smak pamitam od maoci.Teraz moja crka przeja zwyczaj i awanturuje si jak nie ma urku :-)
Dzie bez urku dniem straconym ;)
Dzie bez urku dniem straconym ;) Zwaszcza zim ( albo przynajmniej wtedy gdy na polu :D chd )
A z zup pory gorcej to kwane mleko !.... takie powstajce z prawdziwego sodkiego od prawdziwej krowy.... (chocia to pewnie nie jest wyczno Podkarpacia)
No u nas do tego kwanego mleka, dodaje si koperku, modej cebulki, ogrki i rzodkiewki :)... albo takie mode ziemniaczki z omast i zsiade mleczko... zaraz si oblini normalnie...
A w kwestii uru.... u nas si go zachrzania :)... znaczy, e kady sobie w misce dodaje po trochu tartego chrzanu...lub wersja, ktr co prawda miaam okazj skosztowa w Bieszczadzie tej Wielkanocy, ale pochodzenie mazurskie ma podobno, na strugano mi wieego chrzanu do talerza, takie spore patki :)...pycha....
ojej,
trzeba jakie haso :mrgreen: na ten wtek zaoy,
bo jak czowiek opatrznie bez niadania wejdzie to masakra....
Fajnie si czyta, tylko wiadro na lin musiaem pod biurkiem postawi.
Pozdrawiamm lubicych podje sobie
:-D
A co do wczeniej wspomnianej maczanki, to wygrzebaam taki oto "przepis" ;), na maczank, ktra jest podawana, jak i postnica na Podkarpaciu w Wigili :) ... w kocu id wita :)
MACZANKA GRZYBOWA
Ugotowane grzyby doprawi do smaku i zagci zasmak z oleju i mki. Podawa z pszennym chlebem.
oraz
POSTNICA
Skadniki:
- 2 szklanki pcaku
- 1 szklanka liwek suszonych
- 1 szklanka suszonych jabek
- 6 duych suszonych gruszek
- 1/2 szklanki rodzynek
- sl, cukier do smaku
Pcak ugotowa w 1,5 l wody, odcedzi. Owoce po dokadnym wypukaniu zaparzy 10 minut we wrzcej wodzie i odcedzi. liwki, jabka i gruszki gotowa do mikkoci. Do wywaru (ok. 3 l) doda pcak i rodzynki. Doprawi sol i cukrem. Gotowa jeszcze p godziny na wolnym ogniu.
i
czy robi kto
GOMӣKI
"Biay, wiejski ser ucieramy z jajkiem i zioami np. z mit, tymiankiem, kminkiem lub ze sproszkowan papryk. Jeeli ser jest chudy, moemy doda troch masa. Formujemy mae stoki lub kulki. Wkadamy je do letniego piekarnika, max 50ºC (najlepiej z termoobiegiem) i suszymy. Kiedy stan si suche i zewntrzna powierzchnia bdzie twardsza, wyjmujemy i studzimy.
Dziki obrbce termicznej, gomki nadaj si do spoycia nawet przez 2-3 tygodnie. Im bardziej je wysuszymy, tym duej bdziemy mogli je przechowywa.
Stanowi doskona przeksk podczas towarzyskich spotka."
Gomki wileskie takie,ale bez jajka!PYCHA!
STOLNIKI
Skad:
*ziemniaki surowe
*ziemniaki ugotowane
*jajka surowe
*2 cebule
*sl
*pieprz
*sparzone licie kapusty
Farsz:
* Ziemniaki ugotowane
* ser biay zmielony lub pokruszony
* zeszklona cebula
* sl
* pieprz
* zioa
Ziemniaki obieramy, cieramy na tarce i wykadamy na sitko, aby ocieky z wody. Dodajemy ugotowane wczeniej ziemniaki, zeszklon cebul, jajka, sl, pieprz i wyrabiamy na jednolit mas. Nastpnie przygotowujemy farsz: ziemniaki ugotowane, potuczone mieszamy ze zmielonym serem biaym, dodajemy zeszklon cebul, sl, pieprz oraz zioa. Dokadnie mieszamy. Na rce ukadamy li kapusty, na nim nakadamy rwn warstw masy ziemniaczanej, na rodek wkadamy farsz. Skadamy li na p, tak by farsz znalaz si wewntrz masy ziemniaczanej (stulanie). Tak przygotowane stolniki pieczemy w piecu chlebowym tak dugo, a licie bd brzowe a ciasto si zarumieni.
Mona je podawa na gorco polane mietan bd sosem przygotowanym ze zrumienionej na tuszczu cebulki i mietany.
Buka jaglana z cynamonem :)
10 dkg kaszy jaglanej mielimy na mk (np. w mynku do kawy) i sparzamy szklank wrzcego mleka . Gdy lekko przestygnie, dodajemy 6 dkg rozdrobnionych drody, yk cukru i yk mki pszennej. Wszystko mieszamy i pozostawiamy, aby powikszyo swoj objto. Nastpnie dodajemy 4-5 tek, ¼ szklanki gstej mietany, ca torebeczk cynamonu, szklank cukru i szczypt soli. Podczas wyrabiania ciasta dodajemy 2 szklanki mki. Na koniec wlewamy roztopione ½ kostki masa. Gdy ju ciasto odchodzi od naczynia, pozostawiamy do wyronicia.
W tym czasie przygotowujemy drugie ciasto drodowe, troch twardsze, ktre bdzie stanowi skorupk do waciwej buki jaglanej.
Po wyroniciu, ciasto drodowe rozwakowujemy na gruboci 2 cm i faszerujemy ciastem z cynamonem. Sklejamy jak pieroga i wkadamy do duej formy. Pieczemy ok. 50 min. w temp. 180ºC.
Koniecznie trzeba sprbowa z masem i ciepym mlekiem.
Jakie wydziwnione te przepisy... jakby gdzie pod Lublinem pisane albo i Gdaskiem ;)
PLACKI BOGACKI
Skadniki:
Ziemniaki (kartofle) - dowolna ilo
Sl (NaCl, ale lepiej w postaci kamiennej z domieszkami) - w zalenoci od apetytu
mietana - gsta bieszczadzka mietana o smaku mietanowym
Dodatkowo potrzebny jest piec kuchenny z blach - najlepiej stary kaflowy. Blacha musi by przepalona - czarna. Uyteczny jest rwnie n i garczek na wod.
Ziemniaki obieramy i zanurzamy w wodzie. Gorc blach kuchenn posypujemy sol. Kolejno wycigamu ziemniaki z garczka z wod i kroimy na cienkie plastry ukadajc na blasze. Solimy od gry na mokre ziemniaki. Pieczemy z jednej i z drugiej strony. mietan nalewamy do miseczki. Na stole rozkadamy lnian ciereczk. Gdy placki s ju gotowe ciagamy je z blachy nabijajc na n i kadc na ciereczk. Spoywamy na bieco. Gdy pole duej ni p godziny robi si mao smaczne.
Jakie wydziwnione te przepisy... jakby gdzie pod Lublinem pisane albo i Gdaskiem ;)
8) akurat przepis na buk pochodzi od gospody z Krzeszowa ... no jakby nie byo Podkarpacie....
a placki nie omieszkam wyprbowa :-D...
A ja tam widz bab lubelsk co tu je nam serwuje ;)
ale, e mam upiec i przywie na degustacje??? przepis na bu ma dla mnie dwie skrajnoci... ubstwiam cynamon i wprost przeciwnie kasz jaglan.... Na razie si waham ktre uczucie zwyciy...8)... No, ale Marcinie wycignij jeszcze jakie przepisy od Rodzicielki :grin:... i si podziel :), nie bd ya ....
Obiecuj bdzie co jeszcze niebawem, ale tylko to, co lubi ;) I z dziada pradziada bieszczadzkie, a nie przez jakie tam koa gospody wypiekane...
W taki sam sposb jak ziemniaki-kartofle piecze sie na blasze rydze!!
WUKA nie rydze a gobki. Syszaem, e rydze te, no ale nie spotkaem si z tym u tubulcw.
Gobki czciej,bo s popularniejsze ale rydze?Pycha,mwi Ci to tubylec bieszczdzako-rydzowy. To jest wanie smak tamtejszego dziecistwa.
Bd si spiera Wuka. Gobki na blasze spotykaem zarwno u nas jak i po ukraiskiej stronie Bieszczadw. Rydzy w Bieszczadach jest mao, ostatni raz zbieraem je jakie dobrych dziesi lat temu, a moe i lepiej. Dominuje mleczaj pny lub wierkowy. Kiedy ju o tym z Browarem pisalimy na forumie.
Bd si spiera Wuka. Gobki na blasze spotykaem zarwno u nas jak i po ukraiskiej stronie Bieszczadw. Rydzy w Bieszczadach jest mao, ostatni raz zbieraem je jakie dobrych dziesi lat temu, a moe i lepiej. Dominuje mleczaj pny lub wierkowy. Kiedy ju o tym z Browarem pisalimy na forumie. Ostatnio panuje wrd mykologw i grzyboznawcw trend eby wszystkie mleczaje rydzopodobne (rydze,wierkowe,pnojesienne czyli jodowe) nazywa rydzami.
A gobki na blasze to klasyczny podkarpacki klasyk.
Nie ma tu adnego sporu.Przecie napisaam,ze gobki tak si smay-piecze!Ja mam w pamici rydze (wtedy byy) i takie ogromne iloci prawdziwkw,e przynosio sie je z lasu koszami (nie biorc niczego poza tym).Ale to byo DAWNO!!! Dwa razy tylko udao mi znale tzw.krwk,ktr wczeniej pokaza mi mj dziadek w lasach kieleckich.
Rydzy w Bieszczadach jest mao Ostatnio natknem si na niespodziewan ilo rydzy (sosnowych).Moe jaka reaktywacja...
WUKA nie rydze a gobki. Syszaem, e rydze te, no ale nie spotkaem si z tym u tubulcw. Jest co w tym, bo mj dziadek tak wanie piek gobki, pod Toruniem, ale sam by Zabuaninem. Ja te czasem tak piek gobki. Dziadka ju nie ma, ale piec z pyt zosta.
Bdc ostatnio w Cisnej w Herbaciarni .bo gdzieby indziej/ jadem hreczanyky. Bardzo dobre byy, wic dzisiaj sam upichciem... Inaczej troch smakuj, ale te pyszne s...
Pozdrawiam
Bdc ostatnio w Cisnej w Herbaciarni .bo gdzieby indziej/ jadem hreczanyky. Bardzo dobre byy, wic dzisiaj sam upichciem... Inaczej troch smakuj, ale te pyszne s...
Pozdrawiam a przepis udostpnisz? :)
Jasne! Nawet dwa.
Zrobiem wg tego drugiego przepisu tylko nie takie iloci.. Teraz i tak bd jad trzy dni chyba. Acha, i daem na 30 dag misa i 30 dag kaszy 3 zbki czosnku
http://szlakikon.pl/kulinaria/przepisy/hreczanyky.htm
http://www.podkarpackiesmaki.pl/pl/p...reczanyki.html
Smacznego
A tak bdz po rydzowych polach szukajc przepisw, ktrych jeszcze nie miadyem... i mnie si trafio przypadkiem na cu takiego, bdzie bal http://www.beskid-niski.pl/index.php...ltura/kuchnia1
hreczanyky, hreczanyky .... a prbowaem w Sanoku przy skansenie
Byam wczoraj w Sanoku, bardzo chciaam i na hreczanyki do "Karpackiego Jada" ale niestety by tam tak niesamowity tok, e chyba godzin trzeba by czeka na stolik. Zrezygnowaam :(
Prouziaki/proziaki mi si marz, takie z masem zrobionym z mleka czerwonej polskiej krwki, wypasanej na koniczu rosncym na madach rzecznych w widach Wisoki i Ropy. Do tego wiee, jeszcze ciepe mleko od teje krowy, ech... Duch takie proziaki piecze, te nieze.
A propos ssiedniego wtku i "Karpackiej Troi" - dawniej to si nazywao Way, pod okiem starszego kuzyna zbieraem tam pierwsze w yciu grzyby, byy to gobki, smayem je na blasze i jadem same albo kadzione na prouziakach - pycha ;)
Gobki z Karpackiej Troi - jak to dumnie brzmi, he he :)
taaaa, azie Pan tam a skarbu jako nie znalaze ino gobki !!! :mrgreen:
Tam skarb twj, gdzie serce twoje ;)
;).....
Tam skarb twj, gdzie serce twoje ;) Vive diu vitamque tuam perpende :)
Vive diu vitamque tuam perpende :) Na razie rozwa czy rydze i gobki zakisz czy usma ;)
Jasne! Nawet dwa.
Zrobiem wg tego drugiego przepisu tylko nie takie iloci.. Teraz i tak bd jad trzy dni chyba. Acha, i daem na 30 dag misa i 30 dag kaszy 3 zbki czosnku
http://szlakikon.pl/kulinaria/przepisy/hreczanyky.htm
http://www.podkarpackiesmaki.pl/pl/p...reczanyki.html
Smacznego Zrobiam....s pyszne! :-P Wykarmiam siebie, swoich bliskich i jeszcze mog ugoci poow swojej wsi... przesadziam z iloci :???: